Lucian Freud, L’atelier
MARIA STAUBER

Image „Lucian Freud, L’atelier”. Pary, Centre Georges Pompidou, 10 III 2010–19 VII 2010.

W Centre Pompidou pokazano obrazy, mieszkajcego w Londynie, 88-letniego Luciana Freuda, obok Francisa Bacona najwybitniejszego wspczesnego malarza angielskiego.
Lucian Freud urodzi si w roku 1922 w Berlinie, w ydowskiej, zasymilowanej rodzinie Ernsta Ludwiga, najmodszego syna Zygmunta Freuda. Po dojciu Hitlera do wadzy rodzina przeniosa si do Londynu. Na starym zdjciu widzimy Zygmunta Freuda z wnukami — Antonem Walterem i szesnastoletnim Lucianem, ktry otrzyma wkrtce staranne wyksztacenie plastyczne. Pocztkowo gwnie rysowa. Fascynowa go surrealizm. Od dokadnej figuratywnoci pierwszych obrazw ewoluowa Freud w kierunku ekspresyjnym, radykalnie zmieniajc swj styl. Kadc farb paskim pdzlem, zacz tworzy kompozycje w tonacjach brunatnych, szarych wspomaganych przez uderzenia silnej bieli. W 1954 roku Freud wsplnie z Francisem Baconem re- prezentowa Angli na Biennale w Wenecji.
Wystawa w Centre Pompidou nosi podtytu „Atelier”. Dla Freuda bowiem pracownia, najpierw przy Paddington, a potem przy Holland Park i Notting Hill, odgrywaa zawsze istotn rol. Praca z modelem odbywaa si zawsze w zamknitej, dobrze chronionej przestrzeni, przy zacignitych roletach. Atelier stawao si jakby wntrzem samego malarza. Nawet kiedy Freud malowa roliny w ogrodzie, dachy okolicznych domw czy fabryk, przedstawia je zawsze zza kadru okna pracowni. Na fotografiach jego asystenta Davida Dawsona moemy obejrze atelier Freuda i jego samego w trakcie pracy. Freud maluje rozebrany do pasa. ciany pracowni z biegiem lat zmieniy si w wielkie palety o podobnej do obrazw fakturze, na krzele le stosy pdzli, na pododze zaplamione farb szmaty i papiery. Wida kilka mebli, stary zlew, wann i piecyk. Dawson utrwala te chwile pracy z modelem — dziewczyna siedzca wysoko w obramieniu maego okienka strychu, przykucnita modelka, ktr widzimy nastpnie na obrazie "Naga wielbicielka" (2004) obecnym te na zdjciu, czy portretowany wanie w pracowni Freuda David Hockney.
Lucian Freud przez cae ycie tworzy liczne autoportrety, zwane „odbiciami”: „eby przedstawi siebie samego — pisze — trzeba malowa tak, jakby malowao si kogo innego”. Jego realistycznie oddana twarz wydaje si poprzez intensywny wiatocie jakby ulepiona z gliny. Kiedy indziej bawi go zmiana perspektywy, maa gowa za wielkim fikusem (1967), w lusterku przyczepionym na oknie, widziany od dou autoportret z lamp (1965). Freud portretuje si te nagi w trakcie pracy. Stoi bezradnie zgarbiony w swojej pracowni z uniesion szpachl i palet w rku, w za duych butach bez sznurwek (1993). Autoportret z roku 2002 pokazuje go ju jako starego czowieka o kostropatej fakturze twarzy i rk i zagubionym spojrzeniu.
Freud malowa chtnie swoich przyjaci, wykonywa te prace na zamwienie, takie jak podwjny portret irlandzkiego biznesmena z Ulsteru w towarzystwie 19-letniego syna czy wizerunek angielskiej krlowej. Jego postacie maj twarze zamknite w sobie, wycieczone, pozbawione wyrazu i intensywnoci spojrzenia. Seria portretw matki Lucie, malowanej przez 15 lat, ukazuje proces starzenia si, zmczenia yciem, mimo i Freud odegnuje si od wszelkiego portretu psychologicznego.
Fascynuj go dawni mistrzowie. Tworzy wedug Watteau, Chardina, Constable’a, Picassa, Czanne’a. Przyglda si im uwanie, ale ich nie kopiuje. Stwarza raczej wasne interpretacje jak "After Czanne"(2000), na ktrym naga suca podaje kaw lecej na zgniecionych przecieradach obnaonej parze.
Freud znany jest ze swego specyficznego, nieraz brutalnego stylu. cisy zwizek malarza z modelem nie przeszkadza mu by obserwatorem, niemal „biologiem”. Maluje dugo, a do wyczerpania, eby mocniej od- czu charakter i nastrj przedstawianych postaci. W swoich aktach prbuje utrwali zmczenie, nud, nie boi si szpetoty i odtwarza wiadomie realizm intymnych szczegw, monstrualno grubych cia, obwisajcej skry, nieupikszon rzeczywisto.
Freud stara si wnikn w gb duszy i ukaza zezwierzcenie czowieka. To w malarstwie interesuje go prawdziwie i o tym wiadcz jego obrazy, choby "Sunny Morning". "Eight Legs", "Big Sue", "Leigh under the Skylight" czy "Naked Man" pokazane na paryskiej wystawie.

Image

 

 

login

haso

Zapamitaj mnie
Zapomniae hasa?
Nie masz konta? Za je

 
 
Zapisz si na newsletter ZL: